Yapay zeka sistemlerinin bellek stoklarını tüketmesi, akıllı telefon üretim maliyetlerini küresel ölçekte tırmandırdı. 150 doların altındaki uygun fiyatlı cihazlar üretim bantlarından kalkarken, Türkiye pazarında başlayan zam dalgasının 2026 sonuna kadar süreceği öngörülüyor. Sektördeki bu ekonomik kriz nedeniyle sevkiyatların son 13 yılın en düşük seviyesine inmesi bekleniyor.
Küresel RAM Krizi Piyasayı Vurdu
Mobil dünyada "yapay zeka çılgınlığı" olarak nitelendirilen süreç, veri merkezlerindeki yarı iletken ve bellek stoklarını eritmiş durumda. Yaşanan parça darboğazı nedeniyle akıllı telefon üreticileri ciddi bir maliyet baskısı altında. Türkiye pazarında da etkisini gösteren bu durum, tüketicilerin uygun fiyatlı akıllı telefon bulmasını zorlaştırıyor. 150 dolar (7.000 TL) sınırının altındaki bütçe dostu modellerin üretimden kalkması, piyasadaki seçenekleri daraltıyor.
İkinci El Pazarı Yükselişte
Zamlar nedeniyle yeni bir cihaz almanın giderek güçleştiği Türkiye'de, tüketiciler yenilenmiş ve ikinci el mobil cihazlara yöneliyor. Counterpoint verilerine göre, dünya genelinde yenilenmiş telefon pazarı yüzde 13 oranında büyüme kaydetti. Artan fiyatlar, kullanıcıları satın alma tercihlerini değiştirmeye zorluyor.
Sevkiyatlar 2013'ten Beri En Düşük Seviyede
Yaşanan bellek krizi, sevkiyat rakamlarını da olumsuz etkiliyor. Küresel akıllı telefon sevkiyatlarının bir önceki yıla göre yüzde 13,9 oranında gerileyerek 1,08 milyar adede düşmesi bekleniyor. Bu rakam, 2013 yılından bu yana görülen en düşük seviye olarak kayıtlara geçecek. 9 çeyreklik büyümenin ardından gelen bu ani daralma, krizin tahmin edilenden çok daha derin olduğunu gözler önüne seriyor.
Dev Markalar "Hayatta Kalma" Savaşı Veriyor
Piyasadaki ekonomik fırtına, tedarik zinciri zayıf olan küçük markaları silme riski taşırken, devler süreci farklı sonuçlarla yönetiyor:
-
Apple: Yılı kayıpsız kapatıp önümüzdeki yıl yüzde 5 büyüme hedefliyor.
-
Samsung: Pazar ortalamasının altında, yüzde 4 civarında bir gerileme beklentisiyle süreci yönetiyor.
-
Huawei: Fiyat sabitleme stratejisiyle ilk çeyrekte yüzde 1'lik küçük bir büyüme yakaladı.
-
Xiaomi: Krizden en çok etkilenen devlerden biri olarak yüzde 19'luk bir sevkiyat kaybı yaşadı.
Teknoloji uzmanları, pazarın eski hareketli günlerine dönmesinin 2028 yılından önce çok zor olduğunu belirterek, tüketicileri maliyet odaklı bir dönemin beklediği konusunda uyarıyor.
